Fakültemiz



İstanbul Üniversitesi’nin tarihi, Fatih Sultan Mehmet’in  1453 yılında İstanbul’u fethetmesinden hemen sonra Medaris-i Semaniye (Sahn-ı Semân) adıyla kurduğu eğitim kurumlarına kadar varmaktadır. Dolayısıyla Edebiyat Fakültesi’nin de o yıllarda kurulmuş olduğu kabul edilmektedir. Üniversite’nin Batı tarzında yeniden örgütlenmesi ise, 1845, 1863, 1869, 1900 yıllarındaki düzenlemelerle gerçekleştirilmiştir.     Tanzimat’ın ilânından sonra modern üniversitenin açılması için 21 Temmuz 1846 yılında ilk defa girişimde bulunulmuş, ancak 13 Ocak 1863’te bir açılış programı yapılabilmiştir. Bu girişim sadece konferanslarla sınırlı kalmış, düzenli bir öğretim gerçekleştirilememiştir. Açılış konferansında üniversite bünyesinde çeşitli bölümlerin yanında Tarih, Coğrafya ve Felsefe Tarihi gibi derslerin okutulması kararlaştırılmıştır. 1869 Maarif-i Umumiye Nizamnamesi ile açılması düşünülen Darülfünun, 20 Şubat 1870’te Darülfünûn-ı Osmanî adıyla resmen faaliyete başlamıştır. Darülfünûn-ı Osmanî programında üç bölümden birisi Hikmet ve Edebiyat Bölümü olmuştur. Ancak bu bölüm faaliyete geçmeden 1873’te kapatılmıştır. Bir yıl sonra 1874’te açılan Darülfünûn-ı Sultanî’nin üç bölümünden birisi de Edebiyat-ı Aliye Mektebi’dir. Edebiyat-ı Aliye Mektebi, günümüzdeki Edebiyat Fakültesi’nin çekirdeğini oluşturmuştur. 15 Ağustos 1900’de yapılan yeni düzenleme ile Darülfünûn-ı Şahane adını alan üniversitede   Edebiyat Fakültesi de açılmıştır. Bu yıl Edebiyat Bölümü’ne ilk defa 25 öğrenci alınmıştır. İki yıllık olarak planlanan öğretim sonucunda 1902’de bunlardan ancak yedisi mezun olabilmiştir. 1911’de yapılan düzenlemeyle üniversite, İstanbul Darülfünunu ismini almış ve Ulum-ı Şer‘iye, Ulum-ı Hukukiye, Ulum-ı Tıbbiye, Fünun ve Ulum-ı Edebiye Fakülteleri açılmıştır. 1912-1913 eğitim yılında Ulum-ı Edebiye Bölümü’ne 226 öğrenci kaydolmuştur. 1915’te kız öğrenciler için İnas Darülfünunu kurulmuş ve Edebiyat Bölümü öğrencileri derslerini Edebiyat Fakültesi’nde görmeye başlamışlardır. 1919 yılında İnas Darülfünunu Edebiyat Bölümü’nün kız öğrencilerinin de Edebiyat Fakültesi’nde erkeklerle beraber ders görmesi kabul edilmiştir. Şükûfe Nihal 1919-1920 ders yılı sonunda Coğrafya bölümünden mezun olan ilk kız öğrenci olmuştur. II. Meşrutiyet döneminden itibaren yabancı uyruklu öğretim üyeleri ile birlikte yabancı uyruklu öğrenciler de İstanbul Darülfünunu’na kabul edilmeye başlanmıştır. 1919 tarihinde İstanbul Darülfünunu ilmî özerkliğe kavuşurken, fiilî olarak da idari özerklik kazanmıştır. İhtisaslaşma daha düzenli hale getirilmiş ve Edebiyat Fakültesinde bölüm diplomaları verilmeye başlanmıştır. 1922’de Edebiyat Fakültesi öğrencileri ile öğretim üyesi Yahya Kemal tarafından, Mustafa Kemal Atatürk’e fahrî profesörlük payesinin verilmesi teklif edilmiş, 13 Kasım 1922 tarihinde yapılan Fakülte Kurulu’nda bu teklif onaylanmıştır.   31 Mayıs 1933 tarihli kanun ile İstanbul Darülfünunu ismi İstanbul Üniversitesi olarak değiştirilmiş, kanunun 1 Ağustos 1933’te yürürlüğe girmesinden sonra Edebiyat Fakültesi bugünkü şekliyle faaliyete başlamıştır. Kuruluş aşamasında öğretim üyesi kadrosu 6 profesör, 6 aday profesör, 4 muallim, 5 yabancı profesörden oluşmuştur. Daha sonraki yıllarda özellikle Alman öğretim üyeleriyle birlikte, öğretim üye ve yardımcıları kadrosu giderek artmıştır. Başlangıçta serbest ders ve konferanslar şeklinde görülen Sanat Tarihi, Antropoloji gibi disiplinler zamanla bölüm, Pedagoji, Psikoloji, Sosyoloji disiplinleri ise ayrı kürsüler hâline getirilmiştir. 6 Kasım 1981 tarihli ve 2547 sayılı Yüksek Öğretim Kurulu kanunuyla üniversitelerin yeniden yapılanmasından önce Edebiyat Fakültesi’nde 19 bölümde 39 kürsü ve uzmanlık alanı bulunmaktaydı. Yeni akademik yapılanmada bu kürsüler 15 bölüm içinde 56 anabilim dalı, 4 bilim dalı olarak 6.918 lisans, 943 yüksek lisans ve doktora öğrencisi ile toplam 7.861 öğrenciye hizmet vermektedirler. Günümüzde öğretim üye ve yardımcılarının sayısı 364’e ulaşmıştır. Fakültemizde ayrıca 8 araştırma merkezi faaliyet göstermekte ve çeşitli bölümlere bağlı 21 dergi yayımlanmaktadır. Edebiyat Fakültesi kuruluşundan itibaren Sultanahmet, Çemberlitaş, Galatasaray  ve Beyazıt’ta Zeynep Hanım Konağı’nda faaliyet göstermiştir. Kısa bir müddetle Fındıklı’da Hatice Sultan Sarayı’ndaki hizmetinden sonra 1951’de şimdiki Fen ve Edebiyat fakülteleri binasına taşınmıştır. Edebiyat ve Fen fakülteleri Mimar Emin Onat ve Sedat Hakkı Eldem tarafından bina edilmiştir. Atatürk ilke ve inkılapları doğrultusunda, yurt içi ve yurt dışından gelen öğrenci ve araştırmacılara bünyesindeki bilim dallarında hizmet vermeyi amaçlayan İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi bu görevini uzun yıllar tek başına sürdürmüştür. Burada yetişen öğretim üyeleri, yeni açılan üniversitelerimizin bölüm ve anabilim dallarında kuruculuk yapmışlardır. Fakültemiz, yetiştirdiği bilim adamı ve öğretmenlerle toplumda saygın bir yer edinmiştir. Edebiyat Fakültesi, İstanbul Üniversitesi Senatosu’nun protokolünde 3. sırada yer almaktadır. Akademik rengi yeşildir.

MİSYON

Edebiyat Fakültesinin Misyonu; “insanlığın dil, düşünce ve kültür dünyasını disiplinlerarası işbirliği temelinde araştırmak, geliştirmek ve elde edilen sonuçları toplumla paylaşmak” tır. 

VİZYON

“Ülkemizin kültür ve eğitimindeki geleneksel öncülüğünü sürdürerek uygarlıkların buluştuğu İstanbul’da, dünyanın sayılı eğitim ve bilim merkezlerinden biri hâline gelmek” tir. 



Edebiyat Fakültesinin Bölümleri

(kuruluş sırasına göre)

Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü

     Eski Türk Dili Anabilim Dalı 

     Yeni Türk Dili Anabilim Dalı

     Eski Türk Edebiyatı Anabilim Dalı

     Yeni Türk Edebiyatı Anabilim Dalı

     Türk Halk Edebiyatı Anabilim Dalı

Tarih Bölümü

    Eski Çağ Tarihi Anabilim Dalı

     Yeni Çağ Tarihi Anabilim Dalı

     Ortaçağ Tarihi Anabilim Dalı

     Genel Türk Tarihi Anabilim Dalı

     Türkiye Cumhuriyeti Tarihi Anabilim Dalı

     Osmanlı Müesseseleri ve Medeniyeti Tarihi Anabilim Dalı​

Coğrafya Bölümü

     Fiziki Coğrafya Anabilim Dalı

     Beşeri ve İktisadi Coğrafya Anabilim Dalı

     Türkiye Coğrafyası Anabilim Dalı

     Bölgesel Coğrafya Anabilim Dalı

Doğu Dilleri ve Edebiyatları Bölümü

    Arap Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı

     Fars Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı

     Urdu Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı

     Çin Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı

     Kore Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı

Batı Dilleri ve Edebiyatları Bölümü

     İngiliz Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı

     Alman Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı

     Amerikan Kültürü ve Edebiyatı Anabilim Dalı

     İtalyan Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı

     İspanyol Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı

     Çağdaş Yunan Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı

Eskiçağ Dilleri ve Kültürleri Bölümü

    Latin Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı

     Hititoloji Anabilim Dalı

     Eski Yunan Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı

Arkeoloji Bölümü

     Tarihöncesi Arkeolojisi Anabilim Dalı

     Protohistorya ve Önasya Arkeolojisi Anabilim Dalı

     Klasik Arkeoloji Anabilim Dalı

Sanat Tarihi Bölümü

     Türk ve İslam Sanatı Anabilim Dalı

     Genel Sanat Tarihi Anabilim Dalı

     Bizans Sanatı Anabilim Dalı​

Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü

    Arşivcilik Anabilim Dalı

     Bilgi ve Belge Yönetimi Anabilim Dalı

Felsefe Bölümü

     Felsefe Tarihi Anabilim Dalı

     Mantık Anabilim Dalı 

     Sistematik Felsefe Anabilim Dalıı

     Türk-İslam Düşüncesi Tarihi Anabilim Dalı

Sosyoloji Bölümü

     Genel Sosyoloji ve Metodoloji Anabilim Dalı

     Kurumlar Sosyolojisi Anabilim Dalı

     Uygulamalı Sosyoloji Anabilim Dalı

     Sosyometri Anabilim Dalı

Antropoloji

     Sosyal Antropoloji Anabilim Dalı

     Fiziki Antropoloji Anabilim Dalı

     Paleoantropoloji

Psikoloji Bölümü

     Deneysel Psikoloji Anabilim Dalı

     Uygulamalı Psikoloji Anabilim Dalı

     Sosyal Psikoloji Anabilim Dalı

     Gelişim Psikolojisi Anabilim Dalı

Tiyatro Eleştirmenliği ve Dramaturji Bölümü
Taşınabilir Kültür Varlıkları ve Onarımı Bölümü
Çeviribilim Bölümü

     Almanca Mütercim Tercümanlık Anabilim Dalı

     Fransızca Mütercim Tercümanlık Anabilim Dalı

     İngilizce Mütercim Tercümanlık Anabilim Dalı

Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Bölümü
Slav Dilleri ve Edebiyatları Bölümü  

     Rus Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı

     Leh Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı

     Makedon Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı

     Ukrayna Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı

Müzecilik Bölümü
Bilim Tarihi Bölümü
Dilbilimi Bölümü



Edebiyat Fakültesinin Araştırma Merkezleri

İslam Araştırmaları Merkezi
Şarkiyat Araştırmaları Merkezi
Antalya Bölgesi Arkeoloji Araştırmaları Merkezi
Sanat Tarihi Araştırma Merkezi
Sosyoloji Araştırma Merkezi
Van Bölgesi Araştırma Merkezi
Tarih Araştırma Merkezi
Güneydoğu Avrupa Araştırma Merkezi

Ar. Gör. Bülent Çağlakpınar

Fransız Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı 
   

Öğrenci Temsilcisi