Doktora Programı

TİYATRO ELEŞTİRMENLİĞİ VE DRAMATURJİ ANABİLİM DALI DOKTORA PROGRAMI

Programın Adı: Tiyatro Eleştirmenliği ve Dramaturji Anabilim Dalı

Programın Düzeyi: Doktora

Programın Öğretimi: Örgün/Birinci Öğretim

Programın Birimi: Sosyal Bilimler Enstitüsü

Programın Eğitim Dili: Türkçe

Programa Kabul İçin Genel Koşullar:

1. Lisans mezunu olmak
2. Ales sınavına girmiş ve yeterli puan almış olmak
3. ÜDS/KPDS veya YÖK tarafından eşdeğerliği kabul edilmiş “Yabancı Dil” sınavlarından birine girmiş ve yeterli puanı almış olmak
4. Anabilim Dalı tarafından yapılan mülakata girmek
Minimum kabul puanları ve ağırlıkları İstanbul Üniversitesi Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği ve Senatonun belirlediği koşullar çerçevesinde saptanmaktadır.

Programın Son üç yıllık Kontenjan ortalaması: 6

Programın Vizyonu: Tiyatro Eleştirmenliği ve Dramaturji Anabilim Dalı’nın, farklı disiplinlerle ilişki ve uluslararası işbirliği yoluyla, kuramsal faaliyetlerini tiyatro dünyamızın üretimine aktaracak, ülkemiz tiyatrosunu çağdaş ve saygın bir konuma taşıyacaktır.

Programın Misyonu: Tiyatro Eleştirmenliği ve Dramaturji Anabilim Dalı’nın misyonu ülkemiz ve dünya tiyatrosunun düşünsel ve kuramsal altyapısını disiplinlerarası işbirliği temelinde araştırmak, değerlendirmek, elde edilen sonuçları yeni ürünlere dönüştürmek ve bu alanda katkı yapacak uzmanlar yetiştirmektir

Programın Eğitim Amaç ve Hedefleri:

Amaç:

1. Ülkemiz ve dünya tiyatrosunun düşünsel ve kuramsal altyapısını disiplinlerarası işbirliği temelinde araştırmak, değerlendirmek, elde edilen sonuçları yeni akademik ve sanatsal ürünlere dönüştürmek ve bu alanda katkı yapacak uzmanlar yetiştirmek.

2.Dramaturji ve dramatik yazarlık alanlarında ortaya konacak, özgün, çağdaş ve ilerici kültürel ve sanatsal ürünlerle, ülkemiz ve dünya tiyatrosuna katkıda bulunmak.  

3. Tiyatro eleştirisi ve tiyatro kuramı alanlarında ortaya konacak, özgün, çağdaş ve ilerici kuramsal ve sanatsal ürünlerle, ülkemiz ve dünya tiyatrosuna katkıda bulunmak. 

Hedef: 

1. Ülkemizde oyun yazarlığı alanında yaşanan üretici ve yaratıcı kısırlığın aşılması için yollar aramak, elde edilen sonuçlar çerçevesinde meydana getirilecek sanatsal ürünlerle bu kısırlığın giderilmesini sağlamak.  

2. Ülkemizde tiyatro teorisi ve tiyatro eleştirisi alanlarında yaşanan tıkanıklığın aşılması için yollar aramak, elde edilen sonuçlar çerçevesinde meydana getirilecek kuramsal ve pratik çalışmalarla bu kısırlığın giderilmesini sağlamak.

3. Kendi alanlarında yetişmiş, uzman ve yaratıcı, nitelikli bilim, sanat ve meslek insanları yetiştirmek. Dramaturji, dramatik yazarlık, tiyatro eleştirisi ve tiyatro teorisi alanlarında, öğrencilerin Türk ve dünya tiyatrosuna yeni ürünlerle kuramsal ve sanatsal katkılar yapabilmesini sağlayacak altyapıyı oluşturmak. Bu doğrultuda, gerekli olan bilgi, beceri ve mesleki donanımı, bu alanda çalışacak adaylara kazandırmak.   

Diploma Programının Akademik-Teknolojik Gelişmeler Açısından Güçlü Yanları:

1.Tiyatro Eleştirmenliği ve Dramaturji Programı tiyatronun bilimsel yönüne vurgu yapma, bütünüyle kuram ve yazarlık eğitimine odaklanma yönünden ulusal düzeyde lisansüstü düzeyde kurulmuş tek bölümdür.

2.Programın Edebiyat Fakültesi bünyesinde kurulmasının temelleri değerli yazarımız Haldun Taner’in 1950’lerde verdiği Tiyatro dersleri ile atılmıştır. Bu yönüyle, bölümümüzün ülkemizin en köklü eğitim kurumlarından olan İstanbul Üniversitesi’nde kurulması tiyatro sanatının gelişiminde bilimsel araştırmanın önemine  dikkat çekme ve saygınlık kazandırma açısından bölüme ulusal ve uluslararası düzeyde değer katmaktadır.  

3.Bölümün kuruluşundan bugüne tiyatro alanında akademik ve sanatsal çalışmalarıyla Türk Tiyatrosu’na katkı sağlamış çok sayıda akademisyen ve sanatçıyı konuk etmiştir ve onlarla olan işbirliğini sürdürmektedir. Örneğin; Zehra İpşiroğlu, Dikmen Gürün, Şara Sayın, Cevat Çapan gibi akademisyenler; Memet Baydur, Adalet Ağaoğlu, Özen Yula gibi yazarlar; Genco Erkal, Ferhan Şensoy, Şahika Tekand, Metin Akpınar gibi oyuncu ve yönetmenler bölümün derslerine iştirak etmişlerdir.

4.Bölümümüz Almanya’da bulunan Freie Üniversitesi’ne bağlı  Uluslararası Tiyatro Araştırmaları Merkezi gibi kurumlarla bağlantı halinde Erika Fischer-Lichte, Marcello Galucci, Theodoros Terzopoulos gibi  yabancı akademisyen ve sanatçılarla yakın işbirliğine dayalı projeler geliştirmektedir. 

5. Yılda iki defa düzenli olarak yayınlanan Tiyatro Eleştirmenliği ve Dramaturji Bölüm Dergisi alanındaki önemli bir boşluğu doldurmakta ve  farklı disiplinlerden tiyatro alanında araştırma yürüten akademisyenlerin çalışmalarını geliştirmelerine fırsat sağlamaktadır.           

Diploma Programının Mezuniyet Koşulları: İ.Ü. Lisansüstü eğitim-öğretim yönetmeliğinin öngördüğü koşullar çerçevesinde sınavlarda başarılı olmak ve (tez savunmasını başarılı şekilde vermek). 1.yarıyıl 4 ders (30 Akts),  2. yarıyıl 4 ders (30 Akts) olmak üzere iki dönem derslerinin başarıyla tamamlanması, tez aşamasının (180 Akts) başarıyla gerçekleşmesi sonucunda mezuniyet koşulları sağlanır.

Programdan Mezun Olacakların Alabileceği Unvan: Dramaturg, Oyun Yazarı, Tiyatro Eleştirmeni, Tiyatro Teorisyeni

Programdan Mezun Olacakların İstihdam Olanakları:  Devlet ya da Belediye tiyatroları gibi ödenekli kurumlarda veya çeşitli özel tiyatrolarda dramaturg, yönetmen ya da yazar olarak, basın sektöründe eleştirmen, muhabir ya da yazar olarak, görsel medyanın drama birimlerinde senarist ya da diyalog yazarı olarak, yayınevlerinde editör, düzeltmen ya da yazar olarak, reklam sektöründe metin yazarı ya da yaratıcı eleman olarak, sinema sektöründe yazar, senarist, dramaturg ya da diyalog yazarı olarak, üniversite veya ilgili kurumlarda tiyatro araştırmacısı ve kuramcısı olarak istihdam edilmektedirler. Özellikle medya sektöründeki gelişmeler ve sektörün drama bölümlerinin artması beraberinde talepte de bir artışı getirmektedir. Bunun yanı sıra Özel Üniversitelerdeki artışla birlikte mezunlarımız bu üniversitelerin ilgili departmanlarında öğretim görevlisi olarak tiyatro kuramı ve dramaturji bağlamında ülkemizde mevcut önemli bir açığı doldurmaktadır.

Programın Ders ve İçerikleri:

SANAT KURAMLARI I-II  (3)

Ders İçeriği: Bir taraftan mimesisin Batı’da yani Antik Yunan’dan günümüze nasıl bir sanatsal, sosyolojik ve politik  evrim geçirdiği mimemis teorisyenlerinin eserleri ışığında incelenecek diğer taraftan da “Doğu” da ama özelliklede “Çin Uygarlığı” nda “Batı” da anladığımız anlamda bir mimesis olmayışının sebepleri üzerinde durulmaktadır.  Mimesisin sanatsal boyutunu tartışırken Antik Yunan tiyatrosu eserlerinden bazıları ve performans teknikleri açısından “Geleneksel Çin Tiyatrosu” ele alınacak, sanatta mimesisin evrensel olup olmadığını ve onun tüm uygarlıkların temsilinde bir araç olarak kullanılıp kullanılmadığı anlamaya çalışılmaktadır.

SANAT YAPITINDA GÖRSEL DİL ANALİZİ  (3)

Ders İçeriği: Sanat yapıtının kendi içinde tutarlı bir dil oluşturduğundan hareketle özellikle görsel sanatlarda bu yapının anlaşılması ve çözümlenmesini amaçlayan kuramsal/uygulamalı bir derstir.

AVRUPA KÜLTÜR POLİTİKALARI VE TİYATRO I  (3)

Ders İçeriği: Yüzlerce yıllık uygarlık tarihine sahip olan Türkiye Batılılaşma yolunda ilk adımları Tanzimatla birlikte atmış ve önemli deneyimlerden geçmiştir. Eğitimde, siyasette, ekonomide yatılan adımlar, daha da gelişmesi beklenen bu çalışmalar ve beraberinde gözlemlenen sorunlar geçmişten bugüne ve geleceğe uzantılarıyla ele alınmakta hızla gelişmekte olan uluslararası kültür politikaları kapsamında durduğumuz ve duracağımız yer irdelenmektedir.

OYUNCULUK KURAMLARI  (3)

Ders İçeriği: Kendilerinden önce gelen tiyatro geleneğiyle bağlantısı içinde Robert Wilson, Tadashi Suzuki, Pina Bausch, Theodoros Terzopoulos, Arianne Mnouchkine gibi çağdaş tiyatro uygulayıcılarının görüşleri ve prodüksiyonlarını değerlendirilmektedir. Çağdaş sahne ve oyunculuk yöntemlerini tartışılmaktadır.

PERFORMANS TEORİSİ I  (3)

Ders İçeriği: Dinsel ve seküler ritüellerden, spor etkinliklerine, eğlence amaçlı oyunlardan kutlamalara, tiyatro, dans ve müzik sanatlarına kadar geniş bir alanı kapsayan performans konusuna geleneksel ve çağdaş teorik yaklaşımları içermektedir.

ÇAĞDAŞ BATI TİYATROSU  (3)

Ders İçeriği: Bu derste, 1950’lerden günümüze Batı tiyatrosunda ortaya çıkan yenilikler ele alınmaktadır. Bu bağlamda, Absürd Tiyatro ve özellikleri, ayrıca 1950’lerden beri tiyatroyu etkileyen sosyal, felsefi, kültürel öğeler ayrıntılı bir şekilde seçilen oyunlarda incelenmektedir.

AVRUPA KÜLTÜR POLİTİKALARI VE TİYATRO II  (3)

Ders İçeriği: Doktora düzeyinde olduğu için öğrencinin etkin katılımı ve yaptığı okumalardan yola çıkarak zengin bir yorum ve tartışma süreci üzerinde durmak ve Türkiye de kültür politikalarına yönelik çalışmalara katkıda bulunmak hedeflenmektedir.

PERFORMANS TEORİSİ II  (3)

Dersin İçeriği: Performans çalışmaları ile diğer disiplinler arasındaki etkileşimlerin ürünü olarak gelişen teorik yaklaşımlar ışığında performansın kültürel, sanatsal ve politik yaşamla ilişkisi incelenmektedir.

DENEYSEL TİYATRO  (3)

Ders İçeriği: Ders, okur-metin ilişkisi ve yapısalcılık sonrası edebiyat eleştirisinin tiyatro metinlerine uygulanması üzerine odaklanmaktadır. Oyun yazarlarının tasarımlarının bulgulanması, tasarımın içerdiği gizli içselleştirilmiş söylemlerin çıkarılması metin analizlerinde uygulanacak yapısöküm yöntemiyle gerçekleşmektedir. Böylece öğrencinin farklı eleştiri ve çözümleme yöntemlerini öğrenerek farklı yorumlama olanaklarına açılması sağlanmaktadır. Ders, Türk tiyatrosundan ve dünya tiyatrosundan çeşitli oyun örneklerini içermektedir.

SEMİNER  ( )

Ders İçeriği: Ders kapsamında bir araştırma konusu altında veri toplama, değerlendirme, araştırma yöntemleri ve bunların model teze uygulanması, sunum ve dönem çalışması içinde ele alınmaktadır.

18/05/2013
4954 defa okundu

İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi

Ordu Cad. No. 196, 34459 Laleli / İstanbul

Tel: 0 (212) 440 00 00